Expertise Bodem en Ondergrond (ENBO) / Een buizennetwerk in heel Nederland
Een buizennetwerk in heel Nederland
29-01-2018
‘Een buizennetwerk dat heel Nederland voorziet van warmte kan de ruggengraat voor de energietransitie worden’. Aldus een van de bijdragen in het onlangs verschenen Jaarboek Landschapsarchitectuur en stedenbouw in Nederland 2017. Het ontwerponderzoek Smart Thermal Grid is een van de opgenomen projecten en studies naar de wijze waarop ons land mooier gemaakt kan worden.

De studie bepleit een collectief warmtenet waarin restwarmte en aardwarmte worden verspreid. Warmteverlies tijdens het transport kan worden voorkomen door zogenoemde backbones. Het Jaarboek besteedt veel aandacht aan actuele thema’s als de woningopgave, grote binnenstadsprojecten en het klimaat. In een fotoreportage zoomt het jaarboek in op de leegstand van boerderijen.

Het themablok ‘Hoe we wonen’ bevat het omstreden plan voor de Amsterdamse Sluisbuurt, maar ook het Rijswijkse project ‘Geworteld Wonen’, een voorbeeld van ontwerpen door en met bewoners. Vincent Kompier beschrijft in een aanvullend essay hoe steden als Zwolle, Utrecht en Amsterdam naar oplossingen zoeken. Om aan de woningvraag tegemoet te komen staat binnenstedelijk bouwen hoog op de agenda, vaak in combinatie met functiemenging, ‘gezonde’ stedenbouw en nieuwe vormen van mobiliteit. Of het de steden lukt de woonmilieus een eigen karakter te geven is volgens Kompier nog maar de vraag. Het belang van een prettige en doordachte openbare ruimte zal in ieder geval nog verder toenemen.

Het themablok ‘Gastvrije stad’ gaat juist over die openbare ruimte. Het bevat fraaie binnenstadsprojecten zoals het omvangrijke Laurenskwartier in Rotterdam, het stationsgebied van Harderwijk en het opgeknapte stadshart van Den Helder. Het themablok ‘Spelen met klimaat’ gaat over klimaatopgaven en technische én kunstzinnige studies. En ‘Onbetwist vakmanschap’ brengt een aantal bijzondere interventies voor het voetlicht, zoals de nu al iconische brug door het olifantenverblijf in Artis. Bezoekers taan ook in oog met de dieren, slechts gescheiden door en strook water.

De fotoreportage ‘Stille verkrotting op het platteland’ is van de Colombiaans-Nederlandse documentaire fotograaf Rubén Dario Kleimeer. Hij toog naar de Brabantse Peel en passeerde rondom Asten bouwval na bouwval. De meer dan 20.000 leegkomende boerderijen in Nederland tot 2030 betekenen een enorme aanslag op de leefbaarheid van vooral perifere agrarische gebieden.

JAARBOEK LANDSCHAPSARCHITECTUUR EN STEDENBOUW IN NEDERLAND 2017
ISBN 978-94-92474-94-0, € 27,50